---
title: "PUP"
description: "PUP (Potentially Unwanted Program) to potencjalnie niechciany program instalowany z innym oprogramowaniem. Poznaj przykłady, ryzyka i sposoby usuwania."
url: "https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/pup"
lang: "pl"
updated: "2026-07-13"
---

# PUP

> PUP (Potentially Unwanted Program) to potencjalnie niechciany program, który trafia na urządzenie zwykle w pakiecie z innym oprogramowaniem i działa na granicy szkodliwości.

**PUP** (ang. *Potentially Unwanted Program*, potencjalnie niechciany program) to oprogramowanie, które trafia na urządzenie zwykle w pakiecie z innym, legalnie instalowanym programem i wykonuje działania, na które użytkownik świadomie się nie godził. PUP działa na granicy między zwykłą aplikacją a złośliwym kodem — nie zawsze jest jednoznacznie szkodliwy, ale bywa natrętny, spowalnia system i narusza prywatność.

## Na czym polega PUP

Najczęstsze kategorie potencjalnie niechcianych programów to:

- **Adware** — wyświetla nadmiar reklam, wstrzykuje bannery w przeglądarkę (zob. [adware](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/adware)).
- **Paski narzędzi (toolbars)** — dokładają się do przeglądarki i podmieniają wyszukiwarkę oraz stronę startową.
- **Porywacze przeglądarki (browser hijackers)** — przekierowują wyszukiwania na własne strony.
- **Optymalizatory i „czyszczące" narzędzia** — straszą fałszywymi błędami, by nakłonić do zakupu.
- **Oprogramowanie zbierające dane** — śledzi aktywność i profiluje użytkownika bez wyraźnej zgody.

Głównym wektorem infekcji jest *bundling* — dołączanie PUP do instalatorów darmowego softu. Podczas szybkiej instalacji („dalej, dalej") użytkownik nieświadomie akceptuje dodatkowe „oferty" ukryte w kreatorze.

## Zastosowanie w praktyce

Z perspektywy bezpieczeństwa PUP traktuje się jako realne ryzyko:

1. **Wykrywanie** — silniki antywirusowe mają osobną kategorię detekcji „PUP/PUA", którą można włączyć w ustawieniach.
2. **Usuwanie** — deinstalacja z poziomu systemu, wyczyszczenie rozszerzeń przeglądarki i skan dedykowanym narzędziem anty-malware.
3. **Profilaktyka** — pobieranie z oficjalnych źródeł, instalacja niestandardowa z odznaczaniem dodatków, aktualny system i przeglądarka.

Choć PUP rzadko jest tak groźny jak [ransomware](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/ransomware) czy [exploit](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/exploit), bywa furtką do dalszych infekcji — dlatego warto go usuwać, gdy tylko zostanie wykryty.

### Czy PUP to wirus?

Formalnie nie. PUP nie replikuje się jak wirus ani nie szyfruje danych jak ransomware, dlatego programy antywirusowe klasyfikują go osobno. Bywa jednak uciążliwy i naruszający prywatność, więc większość skanerów oznacza go i proponuje usunięcie.

### Jak uniknąć instalacji PUP?

Pobieraj oprogramowanie tylko z oficjalnych źródeł i wybieraj instalację niestandardową (custom), odznaczając dodatkowe „oferty". Aktualny antywirus z wykrywaniem PUP oraz ostrożność wobec instalatorów z serwisów z darmowym softem znacząco redukują ryzyko.

## Powiązane

- [Adware](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/adware)
- [Ransomware](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/ransomware)
- [Phishing](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/phishing)
- [Keylogger](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/keylogger)
- [Exploit](https://nodea.pl/pl/slownik-pojec/exploit)

---

Wersje językowe: [en](https://nodea.io/en/glossary/pup-potentially-unwanted-program.md)  
Spis treści witryny: [llms.txt](https://nodea.pl/pl/llms.txt)